Κυβερνητικό Έργο
Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την πρόληψη των πνιγμών: Εκπαίδευση, δεδομένα και ασφάλεια στο νερό
Περισσότεροι από 2.000 μαθητές συμμετέχουν στο Πρόγραμμα Ασφαλούς Κολύμβησης, ενώ το νέο Παρατηρητήριο καταγράφει συστηματικά τα περιστατικά και στηρίζει πιο στοχευμένες πολιτικές πρόληψης
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Πρόληψης Πνιγμών, η οποία τιμάται κάθε χρόνο στις 25 Ιουλίου, πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή, 24 Ιουλίου 2026, στο Υπουργείο Υγείας, δημοσιογραφική διάσκεψη, κατά την οποία παρουσιάστηκαν οι σημαντικότερες δράσεις και η πρόοδος υλοποίησης του Εθνικού Σχεδίου Δράσης για την Ασφάλεια στο Υδάτινο Περιβάλλον, την Πρόληψη των Πνιγμών και των Θαλάσσιων Ατυχημάτων.
Το Σχέδιο Δράσης υλοποιείται υπό τον συντονισμό της Προεδρίας της Δημοκρατίας, με τη συνεργασία του Υπουργείου Υγείας, του Υπουργείου Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας, του Υπουργείου Εσωτερικών, τη στήριξη των Τοπικών Αρχών και σε συνεργασία με τον μη κερδοσκοπικό οργανισμό Safe Water Sports από την Ελλάδα, αποτελώντας μια ολοκληρωμένη εθνική προσπάθεια για την προστασία της ανθρώπινης ζωής στο υδάτινο περιβάλλον.
Πρόκειται για την πρώτη ολοκληρωμένη εθνική προσπάθεια που συγκεντρώνει σε ένα κοινό πλαίσιο την εκπαίδευση, την ενημέρωση, τη συλλογή και αξιοποίηση δεδομένων, τον εκσυγχρονισμό της νομοθεσίας και τον συντονισμό των εμπλεκόμενων φορέων, με έναν σαφή στόχο: τη μείωση των πνιγμών και των σοβαρών ατυχημάτων στη θάλασσα, στις πισίνες και στο ευρύτερο υδάτινο περιβάλλον.
Κατά τη δημοσιογραφική διάσκεψη απηύθυναν χαιρετισμούς ο Υπουργός Υγείας και η Υπουργός Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας, ενώ αναγνώστηκε χαιρετισμός της Υφυπουργού παρά τω Προέδρω, υπό την εποπτεία της οποίας λειτουργεί η Διυπουργική Επιτροπή Παρακολούθησης του Σχεδίου Δράσης.
Στον χαιρετισμό της, η Υφυπουργός παρά τω Προέδρω επισήμανε ότι η καθιέρωση της 25ης Ιουλίου ως Εθνικής Ημέρας Πρόληψης Πνιγμών αποτελεί θεσμό που αναδεικνύει ένα σοβαρό ζήτημα δημόσιας υγείας και ενισχύει τη συστηματική ενημέρωση των πολιτών.
Όπως επισημάνθηκε, το Εθνικό Σχέδιο Δράσης, το οποίο εγκρίθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο τον Φεβρουάριο του 2024, μεταφέρει την πολιτική πρόληψης από τις αποσπασματικές παρεμβάσεις σε έναν συνεκτικό εθνικό σχεδιασμό με συγκεκριμένες δράσεις, σαφείς αρμοδιότητες και δυνατότητα παρακολούθησης των αποτελεσμάτων.
Ο Υπουργός Υγείας υπογράμμισε ότι, για την Κύπρο, η θάλασσα αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της ιστορίας, της ταυτότητας και της καθημερινότητας των πολιτών, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο επιτακτική την καλλιέργεια κουλτούρας ασφάλειας.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην ανάγκη συνεχούς επίβλεψης των παιδιών όταν βρίσκονται μέσα ή κοντά στο νερό, στην επιλογή οργανωμένων παραλιών, στον σεβασμό των οδηγιών των ναυαγοσωστών και στην αποφυγή ενεργειών που θέτουν σε κίνδυνο τόσο το ίδιο το άτομο όσο και όσους επιχειρούν να το βοηθήσουν.
Το ενημερωτικό υλικό της εκστρατείας υπενθυμίζει ότι, σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, οι πολίτες πρέπει να καλούν το 112, ενώ παρέχεται και ο αριθμός 22 88 71 71 για άμεση επικοινωνία με την Υπηρεσία Ασθενοφόρων. Παράλληλα, τονίζεται ότι η διάσωση με άμεση σωματική επαφή πρέπει να επιχειρείται μόνο από κατάλληλα εκπαιδευμένο ναυαγοσώστη ή διασώστη.
Κεντρική θέση στο Εθνικό Σχέδιο Δράσης κατέχει η εκπαίδευση των παιδιών, καθώς η πρόληψη αρχίζει από την έγκαιρη απόκτηση γνώσεων, δεξιοτήτων αυτοπροστασίας και υπεύθυνης συμπεριφοράς στο νερό.
Η Υπουργός Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας παρουσίασε την πρόοδο του Προγράμματος Ασφαλούς Κολύμβησης για Παιδιά, το οποίο εφαρμόζεται μέσα από τη συνεργασία του Υπουργείου Παιδείας, του Υπουργείου Υγείας, του Κυπριακού Οργανισμού Αθλητισμού, του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου και του Safe Water Sports.
Μέσω του προγράμματος, οι μαθητές της Γ΄ τάξης του Δημοτικού αποκτούν βασικές δεξιότητες κολύμβησης, αυτοπροστασίας και ασφαλούς συμπεριφοράς στο υδάτινο περιβάλλον.
Η τρίτη φάση της πιλοτικής εφαρμογής βρίσκεται σε εξέλιξη και, με την ολοκλήρωσή της, περισσότεροι από 2.000 μαθητές θα έχουν επωφεληθεί από την έναρξη του προγράμματος το 2024.
Η θετική ανταπόκριση των σχολείων, των εκπαιδευτικών, των γονέων και των μαθητών δημιουργεί τις προϋποθέσεις για τη σταδιακή επέκταση της δράσης, με στόχο η ασφαλής κολύμβηση να αποτελέσει δεξιότητα ζωής προσβάσιμη σε όλα τα παιδιά της Κύπρου.
Κατά τη διάσκεψη παρουσιάστηκε από την εκπρόσωπο του ΜΚΟ Safe Water Sports, η πρώτη Ετήσια Έκθεση του Παρατηρητηρίου Ατυχημάτων στο Υδάτινο Περιβάλλον για το 2025.
Το Παρατηρητήριο λειτουργεί από τις αρχές του 2025 και συγκεντρώνει, καταγράφει και αναλύει στοιχεία για θανατηφόρα και άλλα σοβαρά περιστατικά στο υδάτινο περιβάλλον. Με τον τρόπο αυτό, η Πολιτεία αποκτά για πρώτη φορά μια συστηματική βάση δεδομένων που επιτρέπει τον ακριβέστερο εντοπισμό των ομάδων υψηλότερου κινδύνου και τον σχεδιασμό στοχευμένων παρεμβάσεων.
Σύμφωνα με την Έκθεση, το 2025 καταγράφηκαν 33 θάνατοι στο υδάτινο περιβάλλον, από τους οποίους οι 28 σημειώθηκαν στη θάλασσα και οι πέντε σε εσωτερικά ύδατα.
Η πλειονότητα των περιστατικών σημειώθηκε κατά τους θερινούς μήνες, ενώ αυξημένη έκθεση στον κίνδυνο παρουσίασαν άτομα ηλικίας άνω των 70 ετών και αλλοδαποί επισκέπτες.
Τα δεδομένα αυτά ενισχύουν την ανάγκη για στοχευμένη και πολύγλωσση ενημέρωση, ιδιαίτερα στις παραλιακές περιοχές, καθώς και για ειδικές δράσεις που απευθύνονται σε ηλικιωμένους, γονείς, παιδιά και επισκέπτες.
Το ενημερωτικό τρίπτυχο της εκστρατείας περιλαμβάνει ξεχωριστές οδηγίες για παιδιά και άτομα τρίτης ηλικίας, καθώς και πρακτικές κατευθύνσεις για την ασφαλή παροχή βοήθειας σε περιστατικό πνιγμού. Μεταξύ άλλων, συστήνει στα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας να κολυμπούν με παρέα ή σε παραλία με ναυαγοσώστη, να μην υπερεκτιμούν τις δυνάμεις τους και να απομακρύνονται ήρεμα από το νερό εάν αισθανθούν ζάλη, κράμπες ή άλλο σύμπτωμα.
Στο πλαίσιο του Σχεδίου Δράσης υλοποιούνται εκστρατείες ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης σε παραλίες και κοινότητες, με τη συμμετοχή των Τοπικών Αρχών και των αρμόδιων υπηρεσιών.
Το κεντρικό μήνυμα της φετινής εκστρατείας, «Κολυμπώ με ασφάλεια – Απολαμβάνω το νερό χωρίς κίνδυνο», προβάλλεται μέσα από αφίσες, ενημερωτικά έντυπα και ψηφιακό υλικό στα ελληνικά και στα αγγλικά, ώστε να είναι προσβάσιμο τόσο στους κατοίκους όσο και στους επισκέπτες της χώρας.
Παράλληλα, προωθείται η αξιοποίηση της εφαρμογής Safe Water Sports, μέσω της οποίας οι χρήστες μπορούν να ενημερώνονται για οργανωμένες παραλίες, θαλάσσια σπορ, μαρίνες, κέντρα υγείας, προσβασιμότητα για άτομα με αναπηρίες και βασικούς κανόνες ασφάλειας.
Στη δημοσιογραφική διάσκεψη παρουσιάστηκε, τέλος, η πρόοδος που έχει επιτευχθεί στον εκσυγχρονισμό του νομοθετικού πλαισίου για την ασφάλεια στο υδάτινο περιβάλλον.
Στο πλαίσιο αυτό εντάσσονται η εφαρμογή νέων ρυθμίσεων για τις κολυμβητικές δεξαμενές και τα σκάφη αναψυχής, καθώς και η προώθηση πρόσθετων νομοθετικών πρωτοβουλιών που αφορούν τις καταδύσεις αναψυχής και την ασφάλεια στις παραλίες.
Η πρόληψη των πνιγμών δεν εξαρτάται από μία μόνο υπηρεσία ή δράση. Απαιτεί συνεχή εκπαίδευση, ενημέρωση, αποτελεσματική εποπτεία, σύγχρονο θεσμικό πλαίσιο, αξιόπιστα δεδομένα και συνεργασία ανάμεσα στην Πολιτεία, τις Τοπικές Αρχές, τους ναυαγοσώστες, τους επαγγελματίες υγείας, τους εκπαιδευτικούς, τους εθελοντές και τους ίδιους τους πολίτες.
Η Κυβέρνηση συνεχίζει την εφαρμογή του Εθνικού Σχεδίου Δράσης με στόχο η ασφάλεια στο υδάτινο περιβάλλον να μετατραπεί σε κοινή γνώση, καθημερινή πρακτική και σταθερή κουλτούρα πρόληψης. Γιατί πίσω από κάθε κανόνα, κάθε πρόγραμμα εκπαίδευσης και κάθε παρέμβαση βρίσκεται ο ίδιος αδιαπραγμάτευτος στόχος, η προστασία της ανθρώπινης ζωής.
Δείτε ολόκληρη την Έκθεση του Παρατηρητηρίου πιο κάτω:




